Skip to content

Kafka okuyup Lynch izleyenler daha zeki olabilirmiş

16 Eylül 2009, ekleyen Fatih Polatlı

ABD’deki California Üniversitesi (Santa Barbara) ile Kanada’daki British Columbia Üniversitesi’nden psikologlar, gerçeküstücü çalışmalar bilişsel yetenekleri güçlendirdiğini iddia etmiş. Franz Kafka’nın “Bir Köy Hekimi” (Ein Landarzt) adlı öyküsünü okumak ya da yönetmen David Lynch’in “Mavi Kadife” (Blue Velvet) filmini izlemek, örtülü öğrenme fonksiyonlarını yöneten bilişsel mekanizmaları geliştiriyormuş. 

Psychological Science dergisinin Eylül sayısında yayımlanan makalenin yazarlarından Travis Proulx, bir “anlamlandırma sorunuyla”, yani anlamsız bir şeyle karşılaşıldığında, beynimizin yakın çevrede başka türden bir yapı arayışına girdiğini söylemiş. Bu yapı da, karşılaşılan anlamsız şeyden tümüyle farklı olabiliyormuş.
 
Araştırma kapsamında, bir grup deneğe Kafka’nın “anlamsız” bir dizi olay içeren “Bir Köy Hekimi” adlı öyküsünün kısaltılmış ve kısmen düzenlenmiş hali, bir başka grup deneğe de aynı öykünün gerçeküstücü öğelerinden arındırılmış bir hali okutulmuş. Ardından, her iki gruptan deneklerin önüne farklı harf dizileri konmuş ve bunlardan benzer bir örüntüye sahip olanları işaretlemeleri istenmiş.
 
Anlamsız bir öykü okuyanlar, daha çok sayıda harf dizisini işaretlemiş. Araştırmacılardan Travis Proulx, bunun “yapı bulma” çabasının ürünü olduğunu savunmuş. Ama asıl önemlisi, gerçeküstücü öyküleri okuyanlar, doğru örüntüleri bulmak konusunda daha başarılı olmuş.  
 
Aynı araştırma kapsamında, geçmişteki davranışlarının çelişkili olduğunu düşünerek kendilerine yabancılaşan insanlarla da bir test yapılmış. Kimlik sorunu yaşayanlar da, örüntü bulmak konusunda, bu sorunu yaşamayanlardan daha başarılı çıkmış.
 
Şu ana dek, yalnızca, sıra dışı deneyimlerin örtülü örüntülerin keşfedilmesini kolaylaştırdığı bulunmuş. Gerçeküstücü çalışmaları okumanın ders kitaplarını anlamayı kolaylaştırıp kolaylaştırmadığı henüz araştırılmamış. Travis Proulx, bir sınavdan önce Kafka okumanın başarı düzeyini (muhtemelen) yükseltmeyeceğini söylemiş.
 
sciencedaily.com sitesinde makaleyle ilgili olarak çıkan haberde, daha çok sayıda harf dizisini işaretleyen deneklerin ne türden örüntüler keşfettikleri üzerinde durulmuyor.
 
Kaynak: http://www.sciencedaily.com/releases/2009/09/090915174455.htm

 

 

 

AdaptiveThemes